Σάββατο, 14 Ιουλίου 2012

Les Petites Toulousaines: παλιά σπίτια και ακροκέραμα της Τουλούζης

Η οικία Giscard, ενός εκ των πρώτων κεραμοποιών της Τουλούζης

Λεπτομέρεια του κεραμοπλαστικού διακόσμου του αετώματος

Συνεχόμενες παλαιές οικοδομές σε καλή κατάσταση διατηρήσεως

Η Τουλούζη, μεγάλο αστικό κέντρο της νοτιοδυτικής Γαλλίας, είναι η πρωτεύουσα του νομού του Άνω Γαρούνα και της περιφέρειας των Μέσων Πυρηναίων. Είναι το μεγαλύτερο κέντρο δορυφορικής τεχνολογίας και αστροναυτικής βιομηχανίας της Ευρώπης, καθώς και έδρα της αεροκατασκευαστικής εταιρίας Airbus. Με σχεδόν εκατό χιλιάδες φοιτητές στα τρία πανεπιστήμιά της, είναι σήμερα η τρίτη γαλλική πόλη με το μεγαλύτερο φοιτητικό πληθυσμό, μετά το Παρίσι και τη Λυών.

Ακροκέραμο ανακαινισμένης οικίας της Τουλούζης που ονομάζεται «ανδρικό προσωπείο εν μέσω δύο S». Κατά την εκσκαφή του κήπου βρέθηκαν πολλά κομμάτια θαμμένα μέσα σε τάφρο. Προφανώς είχαν αφαιρεθεί κατά την προσθήκη ορόφου τη δεκαετία του 1930 και θάφτηκαν στον κήπο. Ευτυχώς για τον ιδιοκτήτη!  
Κάτοχος μίας πλούσιας πολιτιστικής κληρονομιάς, η Τουλούζη αντιμετώπισε τα προβλήματα που αντιμετωπίζει κάθε πόλη, όταν η οικονομική ανάπτυξη έρχεται σε σύγκρουση με τη διατήρηση του οικιστικού και αρχιτεκτονικού πλούτου. Μετά την ισοπέδωση ενός μεγάλου αριθμού παλαιών οικιών από τις μπουλντόζες, ήρθε η ευαισθητοποίηση και η προσπάθεια διατηρήσεως όσων είχαν απομείνει και έδιναν το χαρακτηριστικό χρώμα στην πόλη. Από την αρχιτεκτονική παράδοση του 19ου αιώνα, εκτός από τα κόκκινα τούβλα στις προσόψεις των κτηρίων, σημαντικό χαρακτηριστικό στοιχείο της πόλεως είναι τα ακροκέραμα.

Ακροκέραμα με γυναικείες μορφές και από πίσω τους η υδρορροή
Η μούσα Ερατώ με τη λύρα της
Καθώς η χρήση πέτρινων γλυπτών διακοσμητικών στοιχείων ήταν ιδιαίτερα δαπανηρή, στα μέσα του 19ου αιώνα ο Virebent και αμέσως μετά ο Giscard εφάρμοσαν και στην Τουλούζη τη χρήση των πήλινων στοιχείων που πατιούνταν σε καλούπια. Όταν τα κτήρια του 19ου αιώνα άρχισαν να κατεδαφίζονται για να δώσουν τη θέση τους σε μοντέρνες κατασκευές, υπήρξαν συλλέκτες που τα μάζεψαν, τα φωτογράφησαν και τα κατέταξαν. Ένας από αυτούς είναι ο M Grau, ο ιστότοπος του οποίου είναι μία απόλαυση.


Ακροκέραμα που δεν εφάπτονται και που θυμίζουν αθηναϊκό ανθέμιο

Εδώ το ζεύγος των Ερωτιδέων εναλλάσσεται με το γαλλικό αντίστοιχο του άνθους ακάνθου

Συγκρινόμενα με τα ακροκέραμα της δικής μας αρχαίας και νέας παραδόσεως, παρατηρούμε ότι τα γαλλλικά ακροκέραμα διακρίνονται για τη διαφορετική αισθητική και θεματολογία, εμφανίζουν εντονότερο ανάγλυφο, συχνά είναι διάτρητα και βρίσκονται σε επαφή μεταξύ τους, θυμίζοντας την αρχαία σίμη. Ο δομικός ρόλος τους επίσης είναι διαφορετικός: ενώ τα δικά μας ακροκέραμα πατούν επάνω στους στρωτήρες, τα γαλλικά βρίσκονται έμπροσθεν της κεραμοσκεπής και εδράζονται επί του πέτρινου ή τούβλινου γείσου, ο δε ρόλος τους είναι να κρύβουν την υδρορροή κατά μήκος της οροφής. Για το λόγο αυτό συχνά δεν αφήνουν κενά για την πτώση του νερού απ’ ευθείας από τη στέγη στο έδαφος.

Κορφιάδες γαλλικών κεραμιδιών με ανθέμια
Ακροκέραμα, κορνίζες και καμαρόκλειδα σε άριστα διατηρημένη οικία
Ακροκέραμα, ροζέτες, κλειδιά και γεισίποδες ανάμεσα στα κόκκινα τούβλα της Τουλούζης

Εάν λοιπόν βρεθείτε στην Τουλούζη, σηκώστε τα μάτια ψηλά, γιατί σας αναμένουν εκπλήξεις. Προηγουμένως όμως ρίξτε μια ματιά στο πεζοδρόμιο: οι ιδιοκτήτες των πολλών σκύλων της πόλεως δεν σέβονται πάντα τους κανόνες υγιεινής.


Περισσότερα ακροκέραμα και εικόνες από την Τουλούζη στο Flickr: christine petitjean's photostream.
Καταπληκτικές εικόνες από τα αρχιτεκτονικά στοιχεία των παλαιών οικιών της Τουλούζης στον ιστότοπο του Michel Grau.
Επίσης μία παρουσίαση των παλαιών ισογείων κατοικιών της Τουλούζης: Les Petites Toulousaines

Δεν υπάρχουν σχόλια: